Niet alleen de omstandigheden en achtergronden  van een gebied dienen we voor de naamsverklaring te onderzoeken maar ook moeten we hierin de taal te betrekken. Welke taal sprak men in Elsloo in de middeleeuwen? De schrijftaal is in ieder geval middeleeuws Nederlands, de schrijvers van de archieven noemen het zelf Brabants.  

De spreektaal is volgens ons niet anders geweest, dan een vorm van het dialect  wat wij nu nog spreken “ut Aelsers”. Dat dit zo was kunnen we afleiden van het feit dat in rechtszaken vaak letterlijke aanhalingen werden opgeschreven van wat iemand gezegd had en dat is niet anders dan ons dialect. Het waren dus ook de dialectsprekers, de Aelsenaeren,  die het merendeel van de benamingen hebben toegekend en dus ook de namen in dialect toekenden. Men hoeft ook niet bij het verklaren van namen naar latijnse vervoegingen of franse woorden te zoeken, de meeste zijn gewoon uit het dialect of het toenmalig Nederlands (Brabants) te verklaren.

Zoals in de eerste artikelen beschreven,  waren de velden in het begin beperkt van omvang en een groot deel van het land bestond uit weidegebieden en bossen.  Toen ook deze gebieden werden omgezet in akkerland, kregen die geen nieuwe namen maar behielden hun oude naam. Vandaar dat veel benamingen in de velden terug te voeren zijn op namen die te maken hebben met  weiden, vee of bossen.  Niet alleen aan de namen kan men de ontginningsfasen terugvinden maar ook in de kadastrale lijnen.  Aan de hoofdlijnen ( aaneensluitende kadasterlijnen) binnen een groot gebied  kan men de  ontginningen herkennen. Volgt men die dan kan men zonder veel problemen de ontginningsblokken herkennen. Ook in veldwegen kan men daar waar lichte buigingen  beginnen de punten herkennen waar oorspronkelijk rechte dood-lopende wegen verlengd werden naar de nieuw ontgonnen gronden.

Dit artikel was het laatste uit de reeks welke we als inleiding schreven. We vonden de uitgebreide beschrijving van de voorgeschiedenis van en achtergronden van het gebied van Elsloo noodzakelijk voor het begrip. In de hierna volgende artikelen zullen we de diverse benamingen verklaren en naar de inleidende artikelen verwijzen.