logo box 450x250 historie dba67b

3. Kasteel Elsloo en zijn bewoners na 1814.

De tweede brand
Volgens een akte, verleden voor notaris Charles Eyben te Luik op 13 november 1877 verkocht zij het kasteel met toren, graanmolen, pachthoeve, lusttuin, vijvers enz. aan graaf Theodore Maur Constantin Charles, graaf De Geloes, wonende op kasteel Lauvergnac in La Turballe (Guerande, Frankrijk). Aan zijn naam voegde hij toen d'Elsloo toe. Hij was gehuwd met Emilie Josephine, barones de Meer.

Lang heeft hij er geen plezier van want het noodlot slaat wederom toe. Om 05.00 s’ochtends op 20.01.1885 staat het herenhuis in brand. Theodoor, voor enkele dagen uit Thurballe Lauvernac (Frankrijk) overgekomen, kon nog op tijd gewekt worden. Toen hij naar buiten kwam sloegen de vlammen rond zijn lichaam. Om 9.00 stopte het vuur bij de toren. Het herenhuis ging geheel verloren en werd niet meer herbouwd. Na de brand in 1885 verhuisde de fam. De Geloes naar hun bezitting te Crutzen bij Hasselt (B).  Op 28-01-1887 is Theodoor, wegens drukkende schulden, genoodzaakt om het landgoed openbaar te verkopen.

Tekening door Ph. G.J. van Gulpen. De datering van deze tekening geeft een probleem.
Volgens van Mulken is de toren in 1844 gebouwd maar de kerk is op21 april 1843 verloren gegaan.
Gezien de bladeren aan de bomen moet deze dus In de zomer van 1842 zijn gemaakt.
Dat zou betekenen dat de toren niet uit 1844 maareerder is gebouwd. Of de tekening moet in fases zijn gemaakt.

We zagen al in deel 1 een gedeelte van een tekening van het kasteel door meester Pesch. Hij had deze tekening gemaakt aan de hand van een pentekening van het kasteel.
Deze pentekening zou als prijs door de Graaf de Geloes geschonken zijn t.b.v. een loterij voor de bouw van de St Augustinuskerk. Onmiskenbaar ligt de tekening van Ph van Gulpen aan de pentekening ten grondslag.
Kasteel en dorp voor aanleg van Julianakanaal.
Kasteel en Wiert in de jaren 60
Kasteel en Wiert anno nu.    

De Jurgens
In 1885 werd een deel van het kasteel (het woonhuis) gesloopt. Wegens schulden vond tien jaar later een willige openbare verkoop plaats. Het landgoed werd toen niet toegewezen aan Edouard Joseph Telemaque Wauters, grondeigenaar in Luik, bijeen bod van 238.000 gulden. Op 25 januari 1887 werd tot een willige definitieve openbare verkoop van het landgoed Elsloo overgegaan, waaronder grond in Stein en Geulle. Jan Jurgens, groothandelaar in Oss, kreeg de toewijzing als de hoogst biedende voor een bedrag van 250.000 gulden. De inkoop werd aangenomen ten behoeve van de handelsfirma Antoon Jurgens te Oss, bestaande uit Jan, Hendrikus en Arnold of Arnoldus Jurgens allen groothandelaren wonende in Oss.

De koopakte verleden voor notaris mr. Jan Pieter Boots te Amby, is gedateerd op 28 januari 1887. Jurgens, oorspronkelijk handelaar later groothandelaar in natuurboter, was in de vorige eeuw de grondlegger van een margarinefabriek in Oss. Margarine of kunstboter werd ontwikkeld als vervangingsmiddel van de dure natuurboter door de Franse chemicus A.M. Mege Mouris, naar aanleiding van een prijsvraag, die was uitgeschreven door keizer Napoleon III van Frankrijk. In 1880 bezat Nederland reeds 70 margarinefabrieken.

Na het samengaan van de firma’s Van den Bergh en AntoonJurgens en vervolgens de Engelse firma Lever Brothers, ontstond Unilever, het grootste levensmiddelen-concern ter wereld. Antoon Jurgens (1805 - 1880), gehuwd met Johanna Lemmens (1807 - 1879) was de vader van Jan, Hendrikus en Arnold Jurgens. Zij waren de beherende vennoten van de handelsvennootschap onder de naam: firma Antoon Jurgens, die gevestigd was te Oss.

Bij scheiding en deling, na het overlijden van Hendrikus Jurgens in 1889, kwam het landgoed, dat ongeveer 240 percelen omvatte, in bezit van Theodora van Waardenburg (1840-1899), de weduwe van Hendrikus Jurgens, en Theodora Antonia Jurgens (1872-1901),religieuze in de Congregatie van de Notre Dame des Chanoinesses de St.Augustin te Parijs. In de wereld werd zij Dorine genoemd. Als herinnering aan haar als erflaatster van het landgoed werd aan de voorzijde van de kasteeltoren een gedenksteengeplaatst met de tekst Dorine Jurgens (1872-1901).Daarna werd de Naamloze Vennootschap Theodora tot exploitatie van het landgoed Elsloo, gevestigd te ‘s-Gravenhage, opgericht; die echter naar Theodora van Waardenburg werd genoemd.

Verkoop aan gemeente Elsloo
I.v.m. de 10 kinderen van het echtpaar wordt (om het landgoed voor opsplitsing
te behoeden) de N.V. Theodora opgericht. In 1959 verkochten het 10e kind, Leodine A. Jurgens (weduwe van de arts Dr. J.M. Dutilh) en de dochter uit het huwelijk van haar oudere zus Ursul Monica Jurgens met J.F. Verschure, Mej. Dorine Verschure als hoofsaandeelhouders de nog 168 Ha grote bezitting voor ruim 1 miljoen gulden aan de gemeente Elsloo.Dorien schonk (uit liefde voor het dorp) Elsloo nog
Fl 118.250,=.

 
Kasteel in jaren 30 en 60. Duidelijk is de deur te zien in de toren die de benedenverdieping van het herenhuis verbond met de toren.
Hotel kasteel Elsloo 2006.
In de gevels van het hotel kan men nu nog steeds de poorten van de koetsremise en de deuren van de paardenstellen herkennen.
Na de verkoop aan de gemeente werd kasteel Elsloo restaurant. Nu nog gebruikt men wel eens de aanduiding kasteel “de Haam” voor kasteel Elsloo. Dit was echter de naam van het restaurant welke verwees naar het voorafgaande gebruik als paardenstallen. Het is geen historische naam.
Zicht vanaf de Berg
De kasteelboerderij aan de Maasberg     
Het rad van de inpandige Slakmolen

Molendam met links de toegang tot de molenzolder waar eertijds het graan werd aangeleverd en afgehaald. Doordat het kasteel in de helling is gebouwd is het mogelijk om vanaf de “begane grond” van de kasteelboerderij de zolder van de watermolen te betreden.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Moleninterieur Slakmolen.
Foto: Folder Hotel kasteel Elsloo.


Voor meer detail informatie m.b.t. te Slakmolen en voormalige molens in Elsloo verwijzen we naar: Molendatabase en Slakmolen.nl

Na de verkoop aan de gemeente werd kasteel Elsloo restaurant. Nu nog gebruikt men wel eens de aanduiding kasteel “de Haam” voor kasteel Elsloo. Dit was echter de naam van het restaurant welke verwees naar het voorafgaande gebruik als paardenstallen. Het is geen historische naam.
Laat reactieformulier zien